Bouwsteen 1
Zie wat er al is
Het begint met écht zien wat er in de buurt al gebeurt om te herkennen of te waarderen wat er al aanwezig is. De grootste kracht schuilt in het minder zichtbare. Veel waardevolle activiteiten zijn informeel en blijven onopgemerkt voor wie op afstand kijkt.
Zien wat er al is betekent ook de buurt goed kennen en ontdekken wat allemaal al bijdraagt aan een zorgzame gemeenschap. Kijk breder naar wat er aanwezig is en welke kansen er zijn voor bijvoorbeeld samenwerking.
Fysieke aanwezigheid speelt een belangrijke rol, om te kijken, te luisteren en te begrijpen. Gewoon langskomen, een kop koffie drinken en aansluiten bij wat er al is. Deze open houding helpt om bestaande kracht te herkennen en voorkomt dat er onbedoeld over initiatieven heen wordt gewerkt.
Doel
Inzicht krijgen in wat er al leeft en gebeurt in de buurt, zodat bestaande initiatieven worden versterkt en nieuwe activiteiten aansluiten bij de behoeften en mogelijkheden. Het voorkomt dat je iets nieuws bouwt terwijl er al stevige fundamenten liggen, het opent de deur naar (onverwachte) partners, en het helpt samenredzame gemeenschappen te laten groeien.
Tools
- Buurt-ecogram
Visueel hulpmiddel om relaties en initiatieven in de buurt in kaart te brengen. Startpunt voor gesprekken.
Buurtecogram - LSA-werkblad - Ontdekken wat er al is
Helpt professionals systematisch kijken naar bestaande kracht en initiatieven. Sluit aan bij ABCD-denken op creatieve manier.
LSA-werkblad - Ontdekken wat er al is - Een goede buur(t)
Praktisch hulpmiddel voor buurtbewoners om zelf krachten en vragen in de buurt in kaart te brengen
Een goede buur(t) - boek
Achtergrondinformatie
- Schatten in de buurt
Helpt om het buurtecogram in te vullen. Aan welke plekken (schatten) kan je denken?
Schatten in de buurt - Gesprekskaarten voor een betrokken buurt
Vragenkaarten die je kunnen helpen om het gesprek te voeren met inwoners uit de buurt
Kaartjes los - bladen
- Vragenwaaier Zorgzame buurten
Prikkelende vragen om denken en doen in de wijk te verdiepen. Geschikt voor team- en buurtbijeenkomsten.
Vragenwaaier
Inspiratie
- Brief/enquete - Een goede buur(t)
Een conceptbrief om de buurt te betrekken
Brief/enquete - Opzet wijkavond
Draaiboek voor een open ontmoeting in de wijk. Stimuleert gelijkwaardigheid.
Draaiboek - Buurtfestival - flyer en draaiboek
Praktisch draaiboek van ontmoeting en zichtbaarheid. Laat zien hoe je samen iets organiseert.
Flyer
Draaiboek - Inspirerende video
Zorgzame buurten - thema 'buurtanalyse'
Rol VVT-professional (met voorbeelden)
| Rol | Voorbeeld |
| Observeren en aanwezig zijn | Loop door de buurt of bezoek een buurthuis en luister en observeer hoe mensen elkaar ondersteunen. Ben aanwezig zonder direct advies te geven. Neem de tijd om de gemeenschap te leren kennen en zoek regelmatig contact (juist buiten formele overleggen om). |
| Verbindingen leggen en netwerken zichtbaar maken | Breng een bewoner of naaste die een activiteit wil organiseren in contact met een lokale welzijnsorganisatie of bestaande inwoners-/naastengroep. Kijk hoe je jullie netwerk kunt gebruiken om inwoners verder te helpen. |
| Inwoners en naasten ondersteunen bij eigen ideeën en eigenaar laten zijn | Vraag welke ideeën belangrijk voor hen zijn en help deze in stappen uit te werken, maar laat beslissingen bij hen en ondersteun waar nodig bij de uitvoering. |
| Mogelijkheden en kansen signaleren en toegankelijk maken | Help een initiatief van inwoners/naasten onder de aandacht te brengen via nieuwsbrief, prikbord of social media, zodat bestaande kracht zichtbaar wordt en versterkt. |
